|
Boya her hangi bir yüzeye kaplandığında hem dekoratiflik, hemde koruyuculuk sağlayan malzemelerdir. Uygulama herkes tarafından yapılabileceği gibi, profesyonel Boyacı tarafından yapılması önerilir. Boyalar renkli sıvılar olup, uygulama yüzeylerine, süs, koruma, aydınlık, amacıyla sürülüp, sert ve ince bir tabaka oluşumu amaçlanır. Hammadeleri organik olabildiği gibi, kimyasal da olabilir. Eskiden boyalar en fazla sanatsal eserler için üretilirlerdi. Günümüzde ise inşaat yapıları için çok daha fazla üretilir oldular. Boyacı uygulamaları kimyasal ortamların izolasyonu, ışık tasarrufu, hijyen gibi sebeplerle yapılır. Boyalar, bağlayıcılar, dolgu çözenler, inceltici elemanlar, yumuşatan ve kurutan malzemelerden oluşmaktadırlar. Bağlayıcılar boyanın özelliğini belirlerler. Boyanın hemen hemen tüm karakteristik özelliklerini bu bağlayıcılar verir. Boyanın kuruma müddeti, diğer malzemelere olan uyuşumu bağlayıcı yapısına göre değişir. Eskiden beri boya imalatında kullanılan malzemelerden biri kuruyan yağ tipi bağlayıcılardır. Kuruyan bir yağ, okside olur ve polimerleşir. Bu yağların orijini bitkilerdir. En çok kullanılanı bezir yağıdır. Emülsiyon esaslı sentetik yağlar kuruyan yağlar içermezlezler. Bu çeşit boyalar piyasada plastik boya olarak anılırlar. Kurumaları esnasında ortama nem verirler. Boyacı uygulamaları en çok bu tür boyalar ile yapılır. sağlık açısından mahsurlu görülmemektedirler. Boya uygulamasının ardından ilk bir iki saatte dokunabilecek kadar kuruyabilirler. Kimyasal karışımlarla katılaşan bağlayıcılara epoksi ve poliüretan reçineleri verebiliriz. İnorganik bağlayıcılara kireç veya çimentonun su ile karıştırarak yapılan badanayı örnek gözterebiliriz. Boyaların renklerini veren bunu yanında opakite özelliği kazandırabilen katkılar pigment ve dolgulardır. Bu katkılar aynı zamanda boyanın kuruduktan sonraki kalınlık oranının artmasını, sertlik kazanmasını, dayanıklılığının artmasını, ışık yansıtma kapasitelerinin artmasını da sağlayabilirler. Çözücü ve inceltici malzemeler boyanın akışkanlığını ayarlamakta kullanılırlar. Boyacı su bazlı yada sentetik oluşuna göre uygun incelticiler kullanarak boya kıvamını ayarlar. Bu çok öenmli bir husustur. Boya eğer gereğinden fazla inceltilirse, hem uygulama zorlaşır ve hende boyanın örtücülüğü zayıflar. Yeteri oranda inceltilmeyen boyalar ise özellikle püskürtme yöntemi ile yapılan boyacı uygulamalarında sonuç alamamaya neden olur. Bağlayıcı yapılarına göre boyaları sıralayacak olursak: Badan usulü, plastik boya, sentetik boya, selülozik boya, emülsiyon boya, renk açıcı boyalardır. Kuruma durumuna göre ise: Havada kuruyan boyalar, solvent buharlaşması aracılığı ile kuruyanlar, sıcaklık etkileşimiyle kuruyan boyalar ve kimyasal tepkimeler sonucu kuruyan boyalardır. Kullanıldıkları alanlara göre boyaları sınıflandıracak olursak: Mimari tip boyalar, endüstryel tarz boyalar, deniz boyaları ve artistik boyalar olarak sıralayabiliriz. Boyaları parlaklık durumlarına görede sıralayabiliriz. Bunlar parlak boyalar, yarı mat boyalar ve mat boyalardır. Uygulama yerlerine göre boyaları, yapılarda dış cephe boyaları, iç cephe boyaları, metal yüzey boyaları, ahşap yüzey boyaları. Bu uygulamaların her birinin ayrı uygulama özelliği vardır. Bu nedenle yapılar için ayrı boyacı, metal yada ahşap yüzeyler için ayrı boyacı ustası vardır. Uygulamalara göre boyaları sınıflandıracak olursak, duvar boyası, ahşap boyası, koruyucu boya ve kumaş boyası olarak sıralarız. Uygulanma şekillerine göre ise; serigrafi boyaları, tabanca boyaları, fırça boyaları, daldırma boyaları, akıtma boyaları, elektrostatik boyalar ve perde boyalar şeklinde sıralayabiliriz. |
